Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025: giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu, biểu thuế 5 bậc và lưu ý cho người làm công

Sau hơn 5 năm giữ nguyên, mức giảm trừ gia cảnh đã được điều chỉnh tăng khoảng 40%, đồng thời Quốc hội thông qua Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) số 109/2025/QH15 ngày 10/12/2025, có hiệu lực từ 1/7/2026. Đây là thay đổi tác động trực tiếp đến thu nhập thực nhận của hàng triệu người làm công ăn lương.

1. Giảm trừ gia cảnh: 15,5 triệu và 6,2 triệu đồng/tháng

Theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 ngày 17/10/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

• Người nộp thuế: từ 11 triệu đồng/tháng (132 triệu/năm) lên 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu/năm).
• Mỗi người phụ thuộc: từ 4,4 triệu đồng/tháng lên 6,2 triệu đồng/tháng.

Theo minh hoạ của Bộ Tài chính, sau khi trừ bảo hiểm bắt buộc, người không có người phụ thuộc có thu nhập khoảng 17 triệu đồng/tháng, người có 1 người phụ thuộc khoảng 24 triệu đồng/tháng, có 2 người phụ thuộc khoảng 31 triệu đồng/tháng về cơ bản chưa phải nộp thuế.

Luật mới cũng giao Chính phủ linh hoạt trình điều chỉnh mức giảm trừ theo biến động giá cả, thu nhập, thay vì chờ chỉ số giá tăng trên 20% như trước.

2. Biểu thuế lũy tiến còn 5 bậc

Với thu nhập từ tiền lương, tiền công, biểu thuế lũy tiến từng phần được rút gọn từ 7 bậc xuống 5 bậc và nới rộng khoảng thu nhập của từng bậc, giúp người có thu nhập trung bình giảm số thuế phải nộp. Thuế suất cao nhất vẫn là 35% áp dụng cho phần thu nhập tính thuế lớn nhất. Người lao động nên tra cứu biểu thuế chi tiết trong văn bản hướng dẫn của Bộ Tài chính khi tính toán cụ thể.

3. Những thay đổi đáng chú ý khác

• Bổ sung khoản giảm trừ một số chi phí y tế, giáo dục trước khi tính thuế theo hướng dẫn của Chính phủ.
• Ưu đãi giảm thuế cho nhân lực công nghệ cao, chuyển đổi số, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo trong các lĩnh vực được Chính phủ quy định.
• Đồng bộ với chính sách bỏ thuế khoán đối với hộ, cá nhân kinh doanh.

4. Hồ sơ người phụ thuộc: rà soát ngay

Nhiều người chưa đăng ký hoặc đăng ký thiếu người phụ thuộc, dẫn đến bị khấu trừ thuế cao hơn thực tế. Hồ sơ thường gồm:

• Bản chụp CCCD/căn cước hoặc giấy khai sinh của người phụ thuộc;
• Giấy tờ chứng minh quan hệ, trách nhiệm nuôi dưỡng (giấy khai sinh, giấy đăng ký kết hôn…);
• Với người phụ thuộc ngoài độ tuổi lao động hoặc không có thu nhập: giấy tờ chứng minh thu nhập bình quân tháng không vượt mức quy định, tình trạng khuyết tật (nếu có);
• Trường hợp nuôi dưỡng người không sống cùng (bác, cô, dì không nơi nương tựa…): bản tự khai theo Mẫu 07/XN-NPT-TNCN.

Nhờ kết nối Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, việc chứng minh quan hệ gia đình đã được đơn giản hoá; người lao động có thể đăng ký qua tổ chức trả thu nhập hoặc trực tiếp trên ứng dụng eTax Mobile.

5. Lưu ý về quyết toán

• Quyết toán năm 2025 (thực hiện trong năm 2026) vẫn áp dụng quy định cũ.
• Mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ cho một người nộp thuế.
• Người có thu nhập từ hai nơi trở lên, hoặc có thu nhập vãng lai đã bị khấu trừ 10%, nên tự quyết toán để được hoàn thuế nộp thừa.

Góc nhìn của luật sư

Đối với doanh nghiệp, đây là thời điểm cần cập nhật phần mềm tính lương, thông báo cho người lao động bổ sung hồ sơ người phụ thuộc và rà soát chính sách phúc lợi (khoản nào tính vào thu nhập chịu thuế, khoản nào được miễn). Sai sót trong khấu trừ thuế TNCN thường bị phát hiện khi thanh tra thuế và có thể khiến doanh nghiệp bị truy thu kèm tiền chậm nộp. Luật Tân Kim Hải tư vấn chính sách lao động – tiền lương và đại diện giải trình với cơ quan thuế.